Зоология — Биология
Артқа
{{02}} · ZOOLOGY

Зоология

Жануарлар туралы ғылым: омыртқасыздар мен омыртқалылардың құрылысы, физиологиясы және систематикасы.

01 · Кіріспе

Зоология деген не?

Зоология — биологияның жануарларды зерттейтін саласы. Жер бетінде 1,5 миллионнан астам жануар түрлері белгілі, олардың әрқайсысының өзіне тән құрылысы мен тіршілік ету ортасы бар.

Зоология жануарлардың құрылысын, физиологиясын, мінез-құлқын, дамуын, эволюциясын және экологиясын зерттейді.

02 · Омыртқасыздар

Омыртқасыз жануарлар

Омыртқасыздар — омыртқа бағанасы жоқ жануарлар. Олар жануарлар әлемінің 95%-ын құрайды:

  • Қарапайымдар — бір жасушалы (амёба, инфузория)
  • Ішекқуыстылар — медузалар, маржандар
  • Құрттар — жалпақ, дөңгелек, буылтық құрттар
  • Моллюскалар — ұлулар, сегізаяқтар
  • Буынаяқтылар — өрмекшілер, шаянтәрізділер, насекомдар
03 · Балықтар

Балықтар

Балықтар — суда тіршілік ететін омыртқалы жануарлар. Желбезек арқылы тыныс алады, денесі қабыршақпен жабылған.

Топтары: шеміршекті балықтар (акула), сүйекті балықтар (алабұға, бекіре).

04 · Қосмекенділер

Қосмекенділер

Қосмекенділер су мен құрлықта тіршілік етеді. Терісі жалаңаш, ылғалды. Дернәсілдері сумен, ересектері өкпемен тыныс алады.

Мысалдар: бақалар, тритондар, саламандралар.

05 · Бауырымен жорғалаушылар

Бауырымен жорғалаушылар

Денесі мүйізді қабыршақпен жабылған, өкпемен тыныс алады, жұмыртқа салады. Құрлықта тіршілік етуге бейім.

Мысалдар: кесірткелер, жыландар, тасбақалар, қолтырауындар.

06 · Құстар

Құстар

Жылықанды омыртқалылар. Денесі қауырсынмен жабылған, ұшу үшін бейімделген. Жылы қанды, тұрақты дене температурасын ұстайды.

Қаңқасы жеңіл, кеуде сүйегі үлкен (ұшу бұлшықеттері үшін).

07 · Сүтқоректілер

Сүтқоректілер

Жануарлар әлемінің ең дамыған тобы. Негізгі белгілері:

  • Балаларын сүтпен қоректендіру
  • Денесін жүн жабатын
  • Жылы қанды, тұрақты дене температурасы
  • Жоғары дамыған ми, жүйке жүйесі
  • Тірі бала туу (бір жұмыртқа салушылардан басқа)

Топтары: жыртқыштар, тұяқтылар, кеміргіштер, приматтар, китәрізділер және т.б.